صهیونیسم | موسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی

                                                                                                         



روابط امنیتی اطلاعاتی ایران و اسرائیل

روابط امنیتی اطلاعاتی ایران و اسرائیل

ایران به عنوان یکی از کشورهای همجوار و همسایه با کشورهای عربی خاورمیانه و با برخورداری از تعداد قابل توجهی از اتباع یهودی ٬ به ویژه آزادی عمل آنها در فعالیتهای مذهبی ٬ فرهنگی ٬ اقتصادی و نفوذ در نظام حکومت محمدرضا پهلوی ٬ مناسب ترین مکانی بود که اسرائیل می توانست در آنجا به هر گونه فعالیت اطلاعاتی و عملیاتی به منظور تأمین امنیت خود دست یازد.
این بستر به وسیله آمریکاییها و با کم رنگ شدن حضور سازمان سیا در ساواک فراهم شد. با سوق دادن ساواک به سمت موساد ٬ سازمان اطلاعات جاسوسی اسرائیل جایگزین سازمان سیا در ساواک شد. بنابراین ٬ با توجه به نیاز شدید ساواک به آموزشها ٬ تجهیزات و متخصصان موساد و تقویت ساختار آن ٬ موقعیت و زمینه مناسبی برای حضور و فعالیتهای مختلف موساد به وجود آمد. عملیات مشترک و همکاریهای موساد و ساواک از جنبه های مختلف قابل بررسی و ارزیابی است؛ اما در این مقاله تنها به نقش موساد در ساختار و سازماندهی ساواک ٬ مبادله اطلاعات ٬ تقویت ساواک از طریق آموزش ٬ تقویت ساواک از طریق تجهیزات و وسایل کمک آموزشی موساد و برگزاری کنفرانسهای چندجانبه می پردازیم.
١. نقش موساد در ساختار و سازماندهی ساواک
هرچند در دوران حکومت محمدرضا پهلوی ٬ سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) از سوی سازمان سیا پایه گذاری شد؛ اما ٬ بر اساس یک برنامه ریزی هدایت شده ٬ سازمان جاسوسی اسرائیل (موساد) جایگزین سازمان جاسوسی آمریکا شد و ٬ در واقع ٬ ساواک به توسط موساد در راستای تحقق اهداف اسرائیل ٬ تقویت و گسترش یافت.
برای ایجاد ارتباط بین ساواک و سرویس اطلاعاتی اسرائیل دلایل متعددی وجود داشت: اول اینکه شاه و مشاوران وی به این نتیجه رسیدند که به منظور حفظ روابط ایران و اسرائیل ٬ سرویسهای اطلاعاتی هر دو کشور باید این روابط را اداره و کنترل کنند. به عقیده شاه ٬ روابط آشکار دیپلماتیک بین دو کشور به نفع ایران نبود و بهترین راه برای حفظ و اطمینان از روابط پنهانی این بود که وظیفه انجام ارتباط با اسرائیل به ساواک واگذار شود. دوم اینکه شاه و افسران ساواک بر این عقیده بودند که سازمان سیا تمرکز خود را بر رقابت با کا.گ.ب قرار داده و شکل گیری و فعالیت آن سازمان در زمینه جنگ سرد بوده است. چیزی که کارآموزان ساواک نیاز داشتند ٬ و شاه نیز آن را تأیید می کرد ٬ فعالیت در سطح منطقه ای برای جمع آوری اطلاعات و عملیات ضد جاسوسی بود؛ به ویژه ٬ با توجه به تهدیدات انقلابیون عرب نسبت به رژیم شاه ٬ موساد با ارائه تجربیات وسیعش در خاورمیانه ٬ کامل ترین و بهترین همکار برای ساواک محسوب می شد. سوم اینکه چند تن از رؤسای بخشهای مختلف ساواک از آموزش کادر ساواک به وسیله سیا ناراضی بودند. در نهایت ٬ افسران ساواک معتقد بودند که مهارتهای فنی ای که موساد در اختیار آنها خواهد گذاشت ٬ در کار آنها در برابر مخالفان داخلی و خارجی شاه بسیار
 ٬ ارزشمندتر از هر سازمان اطلاعاتی دیگر است. 
بر همین اساس ٬ در اوایل سال ١٩٥٧ م/ ١٣٣٦ ش شاه از سپهبد بختیار نخستین رئیس ساواک خواست تا مراتب علاقه مندی ایران را درخصوص همکاری اطلاعاتی با اسرائیل به مقامات آن کشور اعلام کند. به همین منظور ٬ بختیار مسافرتی به اسرائیل کرد و در آنجا ملاقاتی با ایسر هارل رئیس سازمان موساد به عمل آورد. هارل یکی از همکاران خود به نام یعقوب کاروز را که رئیس ایستگاه موساد در پاریس بود ٬ به بختیار معرفی کرد. از آن پس تمامی ارتباطات با ایران به وسیله کاروز انجام می گرفت. وی پس از ملاقاتهای متعدد با بختیار به تهران دعوت شد. مراودات مزبور به افتتاح یک مؤسسه
بازرگانی وابسته در تهران در سال ١٩٥٨ انجامید که سالهای سال به تمامی فعالیتهای اسرائیل در ایران رسماً پوشش می داد. 
در سالهای بعد ٬ جلسات متعددی بین مقامات امنیتی ایران و اسرائیل ٬ در سطوح مختلف ٬ برگزار و روابط دوستانه صمیمانه ای بین رؤسای ساواک و موساد برقرار شد.اما در این میان ٬ جلسه ای که با شرکت تیمور بختیار و ایسر هارل و دیگر مقامات مهم دو سازمان در سال ١٣٣٩ تشکیل شد ٬ از اهمیت ویژه ای برخوردار است؛ زیرا رئیس موساد مسائل و پیشنهادهایی را مطرح کرد که ضمن ترمیم خط مشی همکاری آینده ساواک و موساد ٬ زمینه های مناسبی برای تحرکات اطلاعاتی موساد فراهم می آورد. به لحاظ اهمیت فراوان این جلسه و امکان بررسی دیدگاه رئیس موساد و کمیته اطلاعاتی مشترک که در پی آن تشکیل شد ٬ موضوعات مطرح شده در این جلسات براساس گزارش ساواک به طور کامل و به شرح زیرآورده می شود:
طبق تصمیمات متخذه قبلی ٬ روز دوشنبه ٢٤ مرداد ٬ جلسه کمیته هماهنگی رؤسای سازمانهای اطلاعاتی ایران و اسرائیل با حضور سپهبد بختیار ٬ آقایان هارل ٬ کاروز ٬ سرتیپ پاکروان و سرتیپ علوی کیا منعقد شد. آقای هارل اظهارات زیر را نمود:
با توجه به وضع حساس دو کشور و شرایط بحرانی جهانی ٬ چنانچه در فعالیت بین المللی دو کشور هماهنگی ایجاد شود ودرباره هدفهای کلی که بین دو کشور می باشد ٬ تبادل نظر ٬ مشورت و توافق به عمل آید ٬ بدون شک خواهیم توانست در صحنه بین المللی نقش مؤثری بازی کنیم و خطراتی که قابل توجه می باشد ٬ رفع سازیم.
در اینجا آقای هارل تذکر داد که وضع جهان و خاورمیانه طوری است که پشتیبانی و حفظ منافع ایران از لحاظ اسرائیل جنبه حیاتی دارد و هر عملی که دولت اسرائیل به نفع ایران انجام می دهد ٬ در حقیقت قدمی است که به نفع خود اسرائیل برداشته شده است و بنابراین باید تصریح کرد که هر نوع کمک اسرائیل به ایران بدون توقع هیچ گونه عمل متقابلی از طرف دولت شاهنشاهی است و ما اکنون اصراری درباره مبادله نمایندگی بین دو کشور نداریم. البته دولت اسرائیل امیدواراست که درآتی این منظورعملی بشود؛ ولیموضوع مزبورفعلاً مطرح نیست.
١. هدفهای کلی:
آقای هارل متذکر شد که هدفهای کلی کار در مرحله حاضر عبارت است از:
جلوگیری از هرگونه افزایش قدرت ناصر؛ رفع حمله تبلیغاتی که جمال عبدالناصر با تشریک مساعی روسها علیه ایران آغاز کرده است. در این خصوص ٬ اقدام عمومی در فاش کردن ماهیت حقیقی عبدالناصر ؛ تقویت ایران از نقطه نظر اقتصادی تا مبانی ثبات و پایداری ایران مستحکم تر شود. دولت اسرائیل حاضر است که تمام امکانات خود را ٬ بدون هیچ گونه قید و شرط و با تمام قدرت و با رعایت تمام شرایطی که فعلاً باید دولت ایران ملاحظه نماید ٬ در اختیار ایران بگذارد.
٢. نحوه همکاری: 
همکاری می تواند در حیطه های زیر به طور مؤثری صورت گیرد:
حیطه اجتماعی : چنانچه در کشورهای مهم ٬ نمایندگیهای دو کشور طبق دستورات مرکز تبادل نظر و مشورت به عمل[ آورند] و برای حل مسائل جاری راه مشترکی آغاز شود ٬ زودتر و مؤثرتر به منظور خود نائل خواهیم شد و شاید بعضی مسائل که به تنهایی قابل حل نبودند ٬ به آسانی راه حل پیدا کنند. نمایندگیهای دولت اسرائیل تمام تجربیات و معلومات خود را در اختیار نمایندگان ایران خواهد های[ لابیهای] موجود را به کار خواهیم برد و به نمایندگان ایران در « لوبی » . گذاشت لابی] ر اهنمایی خواهیم کرد. شرط موفقیت این است که ] « لوبی » اداره عمل نمایندگیهای خارجی ایران ٬ که به طور کلی ضعیف می باشند ٬ به طور شایسته ای تقویت شوند و باید به طور قطع برای این منظور در سفارتخانه های مهم ٬ تعداد کارمندان ورزیده و شایسته افزایش یابد؛ زیرا در وضع حاضر امکانات اغلب سفارتخانه ها به قدری محدود است که قادر به انجام وظایف محوله نمی باشند.
حیطه تبلیغاتی: با درنظر گرفتن حمله تبلیغاتی بی سابقه ای که علیه ایران جریان دارد ٬ باید تمام وسایل را به کار برد تا از شدت این حمله کاسته شود. برای این منظور باید آشنایی کامل با محیط مطبوعاتی کشورهای مختلف داشت و با شخصیتهای متنفذ این محافل تماس نزدیکی برقرار شود و در محیط هر کشور طبق مختصات روانی آن کشور عمل نمود تا به نتیجه برسیم. نمایندگان دولت اسرائیل در خارج ٬ در این خصوص معلومات خیلی وسیعی دارند که تماماً در اختیار نمایندگان ایرانی گذاشته خواهد شد. ضمناً برای اعمال نفوذ در سایر رشته های تبلیغاتی مانند رادیو ٬ تلویزیون و غیره می توان اقدامات مؤثری درنظر گرفت.
حیطه اجتماعی و روابط عمومی و اقتصادی: چنانچه با طرق عمل مناسب ٬ فعالیتهای دامنه داری برای برقراری تماس با شخصیتهای مؤثر در طبقات مختلف انجام شود ٬ می توان از خیلی امکانات ٬ که تا به حال دست نخورده مانده ٬ استفاده نمود. به عبارت دیگر ٬ باید سازمانهای روابط عمومی مجهز و منظمی (که تاکنون یا وجود نداشته و یا به نحو غلطی اداره می شده) تأسیس کرد. در این مورد ٬ آقای هارل گفت که دولت اسرائیل از مؤسسات خصوصی موجود تجربه بدی دارد و به این نتیجه رسیده که آنها از مقتضیات و اوضاع حقیقی کشورهای ما بیش از حد بی اطلاع هستند و بالنتیجه نمی توانند عمل مفیدی انجام دهند و ٬ با در نظر گرفتن این تجربه ٬ دولت اسرائیل تصمیم گرفت که عمل روابط عمومی را رأساً انجام دهد و تا به حال نتیجه رضایت بخشی حاصل شده است. اسرائیل نه فقط حاضر است دستگاه خود را در اختیار ایران بگذارد ٬ بلکه نمایندگیهای ایرانی را کمک خواهد کرد تا دستگاه مشابهی برپا کند. وقتی دستگاه مؤثری ایجاد شد ٬ به خودی خود خیلی از مسائل تبلیغاتی و اقتصادی راه حل مناسبی پیدا خواهند کرد.
٣. پیشنهاد برای اقدامات اولیه:
آقای هارل پیشنهاد نمود هرچه زودتر بین وزرای امورخارجه دو کشور ملاقاتی به عمل آید تا مسائل فوری همکاری و همآهنگی مطرح گردد. چنانچه در آتیه نزدیک چنین ملاقاتی میسر نمی باشد ٬ اجازه داده شود که وزیر امورخارجه اسرائیل ٬ نماینده تام الاختیاری نزد آقای آرام اعزام دارد تا مذاکرات لازم را به عمل آورند. سپس باید به نمایندگیهای دو کشور در نقاط مهم دنیا دستورات لازم صادر شود و به این منظور پیشنهاد می شود گروه کار که از یک نفر ایرانی و یک نفر اسرائیلی مرکب خواهد بود ٬ تشکیل و به نقاط مورد نظر اعزام شوند تا در محل ٬ ترتیبات لازم همکاری دوجانبه را بدهند.
سپهبد بختیار در اینجا اظهار داشت پس از اینکه مطالب بالا به شرف عرض رسید وموردتصویب واقع شد ٬ترتیب لازم برای همکاری دوکشورداده خواهدشد . 
در قسمت دوم مذاکرات ٬ ترتیبات همکاری بین مأموران دو سرویس مورد مطالعه واقع شد و عملیاتی که تا آن زمان انجام گرفته بود ٬ مرور و اصلاحات لازم برای پیشرفت کار مطرح شد. این جلسات با حضور مقامات دو سازمان جهت برنامه ریزی ٬ انجام و شروع همکاری عملی ادامه یافت. در گزارش ساواک از کمیته اطلاعاتی مشترک ایران و اسرائیل آمده است:
سرهنگ نیمرودی ٬ تیمسار نصیری و عزری  اطلاعاتی مشترک ایران و اسرائیل مرکب از آقایان آلموگ ٬ رابکین ٬ بابایی به نمایندگی از طرف اسرائیل و انصاری ٬ عظیما ٬ کاوه ٬ عالیخانی از طرف ایران تشکیل شد. دستور کمیته به شرح زیر بود:
١. فعالیتهای علیه سوریه و مصر از لبنان:
الف) سرویس ایران یک نفر با پوشش مناسب در سفارت ایران در بیروت مستقر سازد. این شخص ممکن است به وسیله سرویس اسرائیل تعلیم داده شده و با محیط خدمتی خود آشنا گردد. از طرف سرویس اسرائیل وسایل ارتباط لازم در اختیار او گذارده خواهد شد.
ب) باید از وجود ایرانیهای مقیم لبنان[ و] لبنانیها و سوریهای مخالف ناصر مقیم لبنان (که شناخته نشده اند) ٬ برای ایجاد شبکه اطلاعاتی کسب اطلاع از سوریه استفاده نمود. سرویس اسرائیل حاضر است فهرست تعدادی اشخاص نشان شده را در اختیار سرویس ایران گذارده و حتی المقدور راجع به تحقیق در اطراف نشان شده ها و استخدام اشخاص مناسب به سرویس ایران کمک نماید.
ج) تحقیق درباره نمایندگیهای مختلف لبنان که در سوریه مستقر می باشند (از قبیل نمایندگی تجارتی ٬ بانکی ٬ بیمه ٬ حمل و نقل و غیره) و بررسی درباره امکان استفاده اطلاعاتی از طریق این نمایندگیها.
٢. فعالیت علیه سوریه و مصر از کشورهای بیطرف دیگر:
الف) بررسی امکان عملیات علیه مصر از طریق کشورهای لیبی ٬ سودان و عربستان سعودی.
ب) بررسی امکان استفاده از سودانیهایی که در مصر کارمند ادارات دولتی هستند و به آنها از طرف دولت مصر به منظور مستعفی کردن آنها فشار آورده می شود و بالنتیجه این اشخاص از دستگاه ناراضی هستند.
٤. جمهوری متحده عربی
پیام و غیره را در اختیار سرویس ایران بگذارد و طرز به کار بردن آنها را نیز تعلیم دهد. سرویس ایران صورت نیازمندیهای خود را تهیه و به سرویس اسرائیل خواهد داد.
٥. شروع عملیات مخصوص:
عملیات مخصوص دو سرویس باید با توجه به دو اصل صورت گیرد:
(یکم): بررسی فعالیتهای اطلاعاتی و تخریبی ناصر در خاورمیانه و مقابله با آنها. در این مورد لازم است نحوه نفوذ در سازمان اطلاعاتی مصر و سوریه و روش رسوخ در میان عوامل ناصر و پایگاههای وی در خاورمیانه و کشورهای دوست دیگر مورد مطالعه قرار گیرد.
(دوم): نقطه ضعف ناصر در سوریه است. بنابراین ٬ باید نهایت کوشش را برای کسب اطلاع از وضع سوریه به کار برد و درباره شرایط فعلی محافل و طبقات مختلف این کشور دقیقاً تحقیق کرد و با توجه به آنها برای وارد آوردن ضربه مهلک به ناصر در سوریه از وضعیت مناسب استفاده نمود. با توجه به نکات فوق توصیه های زیر می شود:
الف) اقدام به عملیات ویژه مشترک در کشورهای عرب با توجه به امکانات ارتباطی ایران (استفاده از محافل اقتصادی سوریه که از ناصر بیزار هستند و ٬ همچنین ٬ بررسی امکان به کار بردن اعضای حزب منحله بعث). هدف این عملیات کشف فعالیت محافل مصری و طرفدار مصری و پیدا نمودن طرف مقابله با آنها است.
ب) بررسی روابط فعلی ایران و سوریه پس از قطع روابط با ج.م.ع. در این مورد باید امکان استفاده از تجار سوری مقیم ایران ٬ پرواز هواپیماهای ایرانی از فراز سوریه و رفت وآمد کشتیهای ایرانی را در بنادر ج.م.ع موردنظر قرار داد.
ج) کسب اطلاع از مدارکی که محتملاً در سفارت ج.م.ع در ایران موجود است.
٦. تهیه اسناد برای مأمورین ویژه:
سرویس ایرانی حاضر است مدارک هویت لازم (شناسنامه و گذرنامه) جهت مأمورین اسرائیلی[ را] که به صورت ایرانی به کشور[ های] عرب اعزام می شوند ٬ تهیه نمایند.
٧. تحقیق از منابع ناآگاه:
باید به مأمورین اطلاعاتی دو سرویس ٬ اهمیت استفاده از منابع ناآگاه توضیح و تعلیمات کافی داده شود. منابع ناآگاه در صورتی که به نحو زیرکانه و صحیحی مورد استفاده قرار گیرند ٬ یکی از مفیدترین و سرشارترین منابع اطلاعاتی می باشند. دو سرویس باید مرتباً فهرستی از مطالبی[ را] که می توان درباره آنها اطلاعاتی از منابع ناآگاه تهیه کرد ٬ در اختیار مأمورین خود بگذارند.
به منظور تسهیل امکان اجرای برنامه فوق ٬ سرویس ایرانی یک مأمور برای ارتباط با سرویس اسرائیل معرفی خواهد کرد.
به منظور بررسی نتیجه فعالیتهای محوله در مورد پیشنهادات بالا و تشخیص معایب و نواقص و طرق مرتفع ساختن آنها کمیته اطلاعاتی مشترک دو سرویس ٬ سه ماه دیگر از این تاریخ در اسرائیل تشکیل جلسه خواهد داد . 
درباره دیدگاههای مطرح شده از سوی ایسر هارل رئیس موساد می توان به چند مسئله اشاره کرد که عبارت اند از:
الف) در حالی که تهدیدات امنیتی ٬ اسرائیل را به شدت آسیب پذیر کرده و به عنوان خطری جدی برای آن رژیم تلقی می شد و نسبتاً در انزوای به سر می برد ٬ رئیس موساد در ابتدای سخن خود ٬ فضای موجود را به گونه ای صحنه آرایی می کند که گویا خطر برای ایران به مراتب بیشتر از اسرائیل است و تا آن حد پیش می رود که نیاز به پشتیبانی اسرائیل را برای حفظ منافع ایران حیاتی می داند.
دولت اسرائیل حاضر است که با تمام امکانات » ب) رئیس موساد اظهار می دارد خود بدون هیچ گونه قید و شرط و با تمام قدرت و با رعایت تمام شرایطی که فعلاً باید اما در عمل به هیچ عنوان چنین «. دولت ایران ملاحظه نماید ٬ در اختیار ایران بگذارد نیست و اسرائیل همواره منافع خود را مورد توجه قرار داده و هیچ گاه حاضر نمی شود بدون چشمداشت خاص ٬ امکانات مناسبی در اختیار ایران قرار دهد.
ج) بزرگنمایی خطر ناصر رئیس جمهور مصر به عنوان دشمن مشترک ٬ به گونه ای که این روند در تبلیغات و دیدارهای دیگر مقامات اسرائیل نیز ادامه یافت ٬ سرانجام منتهی به قطع روابط ده ساله بین ایران و مصر شد.
د) در حیطه اجتماعی ٬ رئیس موساد با ضعیف خواندن نمایندگیهای خارجی ایران ٬ تلاش دارد تا به عنوان انتقال تجربیات و معلومات اسرائیلی ها به نمایندگان ایران ٬ با نفوذ در این بخش مهم و از طریق تحت پوشش قرار دادن ایران در دیگر کشورهای جهان ٬ تبلیغات مورد نظر خود را پیاده کند.
و) در حیطه تبلیغاتی ٬ رئیس موساد چنان شیوه تبلیغاتی بی سابقه ای را در مورد ایران به کار می برد که گویا جای ایران و اسرائیل نسبت به غصب یک سرزمین و عدم پذیرش بین المللی عوض شده است.
بنابراین ٬ در مجموع ٬ در این جلسه با وجودی که مقامات عالیرتبه به ویژه رئیس ساواک حضور دارند ٬ اما بسیار منفعل ظاهر می شوند و گرداننده اصلی و تعیین کننده خط مشی ٬ آینده همکاری موساد و ساواک ٬ ریاست موساد است. در واقع ٬ در پی این قبیل جلسات بود که شرایط بسیار مناسبی برای فعالیت اطلاعاتی گسترده اسرائیل در ایران فراهم شد.
٢. مبادله اطلاعات
یکی از جنبه های مهم همکاریهای ساواک و موساد تبادل اطلاعات بود که از طریق دستبرد به اسناد سفارتخانه های عربی و عکاسی مخفیانه از محتوای کیفهای دیپلماتیک به دست می آمد. در این مورد ٬ پول و زن ابزارهای معمول در بهره برداری از نقاط ضعف اعراب محسوب می شدند. در سال ١٩٦٢ پس از ملاقات مایر آمیت ٬ رئیس اطلاعات نظامی اسرائیل که یک سال بعد به ریاست موساد رسید ٬ با یک مقام بلندپایه ساواک در مورد نحوه استفاده از این شیوه های کسب اطلاعات ٬ توافق به عمل آمد. مقامات دو سرویس ٬ اطلاعاتی را که از راههای مختلف به دست می آوردند و مورد علاقه طرف مقابل نیز بود ٬ در اختیار یکدیگر قرار می دادند. اطلاعات زیادی بین دو طرف مبادله می شده است. به عنوان مثال ٬ در سه ماهه منتهی به ١٨٧ گزارش بین ساواک و موساد مبادله شده است. اسفند ٬١٣٥١ در مجموع ٬گزارشهای ارسالی موساد برای ساواک بیشتر حاوی مطالبی درباره با فعالیت سازمانهای فلسطینی ٬ روابط اعراب با یکدیگر و همچنین تجزیه و تحلیل اوضاع داخلی کشورهای عرب بود. ایران نیز بیشتر اخبار مربوط به عراق ٬ اوضاع افغانستان و دیگر کشورهای منطقه را برای موساد می فرستاد.
ب: ملاقاتهایی که مقامات و مسئولان دو سرویس با یکدیگر داشتند. در این ملاقاتها دو طرف درباره موضوعات مورد علاقه مذاکره و اطلاعات لازم را مبادله می کردند.
ج: سالی چند بار گروههای اطلاعاتی دو طرف ٬ برای تبادل اطلاعات به کشورهای یکدیگر مسافرت می کردند. در کنفرانسهای سه جانبه نیز که هر ساله با ترکیه و اتیوپی تشکیل می شد ٬ ساواک و موساد و سرویس امنیتی کشور سوم ٬ یعنی ترکیه یا اتیوپی اطلاعات لازم را مبادله می کردند.
اسرائیلیها گاهی اقدام به فروش اطلاعات خود به آمریکا نیز می کردند. در یک مورد ٬ اطلاعاتی درباره هواپیماهای میگ روسی که به عراق تحویل داده شده بود ٬ به دست آمد. ساواک بلافاصله اطلاعات مزبور را در اختیار موساد و سپس سیا قرار داد. هنگامی که مقامات موساد ٬ قصد فروش همان اطلاعات را به سازمان سیا داشتند ٬ مطلع شدند که ساواک قبلاً آن اخبار را بدون دریافت وجهی در اختیار سیا قرار داده است. 
مبادله اطلاعات و همکاری در این زمینه بین رژیم ایران و اسرائیل محدود به مبارزه با دشمنان مشترک خارج از مرزهایشان نبود. در اوایل ١٣٥٠ که مخالفت با برنامه های شاه شدت گرفت ٬ موساد اطلاعات ارزشمندی درباره فعالیتهای گروههای چریکی شهری مانند مجاهدین خلق و فداییان خلق ٬ که با ساف روابطی داشتند ٬ به ساواک داد و پیشنهاد همکاری برای خنثی سازی فعالیتهای آنها را مطرح ساخت. البته این همکاری به صورت کاملاً محرمانه باقی ماند تا این مسئله موجب عصبانیت مخالفان ٬ که خواستار  دوری ایران از اسرائیل به نفع اعراب بودند ٬ نشود. همچنین اطلاعاتی راجع به فعالیتهای دانشجویان ایرانی خارج از کشور به مقامات مربوط ارائه دادند. 
بعضی اوقات ٬ اسرائیل موارد خاصی را به منظور کسب اطلاعات به ساواک سفارش می داد. ساواک نیز ٬ بی هیچ گونه تأملی و در اسرع وقت ٬ تقاضاهای رژیم صهیونیستی را به مرحله اجرا درمی آورد. تهیه فیلم رژه نیروهای مسلح عراقی در سال ٬١٣٥٤ تهیه و بررسی و اظهارنظر درباره نقشه یک شرکت لهستانی به نام پل سرویس ، اوضاع داخلی عراق ٬ نمونه هایی از این گونه فعالیتها بودند. در نامه نمایندگی اسرائیل به ساواک در مورد نوع اطلاعات درخواستی موساد از ساواک در ارتباط با مسائل داخلی عراق چنین آمده است:
١. گفته می شود که دولت عراق با مشکلات زیر روبه رو است:
الف) تجدید فعالیت اکراد در شمال؛
ب) فعالیت کمونیستها علیه رژیم؛
ج) اغتشاش احتمالی در ارتش.
٢. در مقابل این مسائل ٬ ترس از یک کودتای احتمالی نیز وجود دارد.
٣. متشکر می شویم نظر شما را درباره موارد زیر بدانیم:
الف) تأیید قسمت
ب) تا چه حد دولت عراق با مسائل ذکر شده در بالا مقابله می کند؟
ج) فعالیت اکراددر شمال تا چه حد است؟ چه کسی اکرادرا تحریک می کند و تا چه حد فعالیت آنها رژیم عراق را تهدید می کند؟
د) کدام یک از محافل ارتش عراق با رژیم مخالف هستند؟ قدرت آنها تا چه حد است؟آیا باسایرعوامل مخالف همکاری می کنند ودرصورت مثبت بودن تا چه حد؟
ه) حداکثر اطلاعات در مورد فعالیتهای ناسیونالیستها ٬ طرفداران ناصر ٬ کمونیستها و اخوان المسلمین علیه رژیم؛
و) آیا مخالفین دولت متشکل می باشند؟ و در صورت مثبت بودن ٬ کدام دستجات هستند و ارتش در آنها سهمی دارد یا نه؟
ز) فعالیت مخفی سوریه در عراق که هدف آن برهم زدن رژیم عراق می باشد؛
 
٤. اقدام فوری شما در مورد سؤالات بالا موجب تشکر فراوان است . 
شبکه موساد با نفوذ گسترده در ساواک به آسانی می توانست اطلاعات مورد نظر خود را از طریق ساواک به دست آورد که نمونه های یاد شده در فوق تنها بخشی از خواسته های موساد بوده است. در واقع ٬ می توان گفت در برخی از مواقع ٬ ساواک به منزله شعبه ای از سازمانهای جاسوسی اسرائیل عمل می کرد.
٣. تقویت ساواک از طریق آموزش
بررسی و مطالعه روابط امنیتی ایران و اسرائیل بیان کننده این واقعیت است که اسرائیل ٬ مؤثرترین و بیشترین نقش را در هدایت ٬ تقویت و گسترش ساواک از طریق آموزش کارکنان ساواک به عنوان بهترین شیوه برای تحقق اهداف خود اجرا کرده است.
هرچند در ابتدا آمریکاییها نقش اصلی را در تأسیس ساواک به عهده داشتند ٬ اما پس از مدتی زمینه را برای سوق دادن ساواک به سمت اسرائیل فراهم کردند تا از آن به عنوان ابزار اطلاعاتی کارآمدی در جهت منافعشان بهره گیرند. ارتشبد حسین فردوست که به دستور محمدرضا پهلوی در سال ١٣٤٠ به عنوان قائم مقام ساواک مأموریت یافت تا به سازماندهی آن بپردازد ٬ در این باره می گوید:
طی پنج سالی که از تأسیس ساواک می گذشت ٬ هیئت مستشاری آمریکا آموزشهایی داده بود که به هیچ وجه کفایت نمی کرد و معلوم شد که بیش از این حاضر به همکاری نیستند. اطلاع داشتم که تشکیلات اطلاعات اسرائیل بسیار قوی است؛ زیرا برخی افراد یهودی در کشورهای اروپا و آمریکای شمالی در مشاغل حساس اطلاعاتی شاغل بوده اند و این افراد پس از تشکیل کشور اسرائیل ٬ سازمانهای اطلاعاتی و امنیتی آن را تشکیل داده اند. لذا به کمک نیمرودی آموزش ساواک را سازمان دادم. در آغاز دو یا سه تیم و هر تیم مرکب از حدود ده نفر از ادارات کل عملیاتی برای آموزش به اسرائیل اعزام شدند. مدت آموزش هر تیم بین یک تا دو سال و نتیجه آموزش ٬ عالی بود. این نشان می داد که اسرائیلیها برای دوستی با محمدرضا بهای زیادی قائل اند و روی نقش ساواک در آینده منطقه حساب جدی باز کرده اند. هیئت مستشاری امریکادر ساواک به حدی بیفایده شده بود که عذرشان را خواستم و آنها نیز با خوشحالی رفتند. مشخص بود که امریکاییها و انگلیسیها تعمداً امکانات خودرا از ساواک دریغ می کنند و بی تفاوتی نشان می دهند تا ساواک .
١. پیشینه کارهای اطلاعاتی اسرائیل ٬ نه به زمان تأسیس آن رژیم ٬ که به سالهای پیش از آن برمی گردد. یهودیان در نقاط مختلف دنیا پراکنده بودند و بسیاری از این افراد در سازمانهای اطلاعاتی کشورهای مختلف به کار مشغول بودند و در رده های بالایی قرار داشتند که البته این سیر پس از حاکمیت رژیم اسرائیل ادامه داشته و دارد. در تاریخچه تشکیلات سازمانهای جاسوسی دنیا ٬ اسامی مختلفی از صهیونیستها به چشم می خورد که نقش اساسی و چشمگیری در تصمیم گیریها داشتند.
٢. سازمان اطلاعاتی اسرائیل ٬ بنا به ویژگیهای خاص خود ٬ دارای ارتباطات تنگاتنگی با سرویسهای مختلف جاسوسی بوده است به طوری که بعضی اوقات ٬ رؤسای سرویسهای دیگر را بیشتر می توان اسرائیلی خطاب کرد. برای نمونه می توان به جیمز انگلتن معاون و رئیس بخش ضد جاسوسی سازمان سیا ٬ و روابط بسیار نزدیکش با موساد اشاره کرد. روابط نامبرده با اسرائیل آن قدر نزدیک بود که از وی به عنوان عامل اسرائیلیها یاد می شد. اسرائیلیها هم به پاس قدردانی از خدمات بیشمار انگلتن بنای یادبودی از او در سرزمینهای اشغالی ساخته اند؛
٣. آموزش یکی از تخصصهای مطلوب و چشمگیر سازمان اطلاعاتی اسرائیل بوده و هست. اسرائیل در امر ر اه اندازی ٬ آموزش ٬ سازماندهی و اداره سرویسهای اطلاعاتی امنیتی ٬ تخصصی ویژه دارد؛
٤. اسرائیل به دنبال متحدان و پوششهای مناسب برای عملیات اطلاعاتی خود در خاورمیانه و خصوصاً کشورهای اسلامی بود و از توانایی فوق العاده ای در اجرای عملیات اطلاعاتی در خاورمیانه برخوردار بود.
با توجه به این خصوصیات ٬ اسرائیل به عنوان سرویس جایگزین ٬ هدایت آموزش نیروهای ساواک را برعهده گرفت. چگونگی روند آموزش خط شناسی یکی از مصادیق بسیار گویا از سوق دادن و نزدیک ساختن ساواک به وسیله آمریکا و انگلیس به سوی اسرائیل است. فردوست این موضوع را چنین تشریح کرده است.
مدتی پس از ورود به ساواک متوجه شدم که یکی از مسائل کوچکی که اداره کل سوم همیشه با آن دست به گریبان است ٬ مسئله خط شناسی است. نامه هایی به دست می آمد که فردی با تغییر خط اصلی خود نوشته بود و تشخیص اینکه این خط متعلق به اوست ٬ غیرممکن[ بود] . دریافتم که در ساواک خط شناسی وجود ندارد. از رئیس در » : سفارت[ انگلیس] درخواست کمک کردم. پس از چند ماه معطلی گفت    Mi-6باور نکردم و به سراغ رئیس سیا در «! سازمانهای ما چنین تخصصی وجود ندارد سفارت[ امریکا] رفتم. ایشان نیز پس از مدتی معطلی پاسخ داد که چنین تخصصی و هم سیا در عالی ترین سطوح ٬    Mi-6نداریم. بعدها مدرک مستند پیدا کردم که هم تعدادی متخصصین خط شناسی دارند. از هر دو گله کردم و بی نتیجه بود. به سراغ اسرائیل رفتم. نیمرودی یکی از بهترین خط شناسان در رده بین المللی را به تهران اعزام داشت که شاید در جهان کم نظیر بود . 
دوره ضد اطلاعات از دیگر دوره های آموزشی موساد برای کارکنان ساواک بود که طی آن ٬ مأموران ساواک با فنون و روشهای ضد جاسوسی و مطالب مربوط به آن آشنا می شدند. یکی از دوره های ضد اطلاعات برای مأموران ساواک ٬ که در نیمه دوم آبان ماه ١٣٥٥ در اسرائیل تشکیل شد ٬ موضوعات زیر را جزو برنامه آموزشی قرار داده بود:
١. تشکیلات اداری شوروی
٢. موقعیت شوروی در چارچوب روابط داخلی کشورهای بلوک شرق
٣. موقعیت سرویسهای امنیتی در تشکیلات اروپای شرقی
٤. نظریات و مطامع سرویسهای شوروی
٥. تصویری از یک رهبر عملیات اروپای شرقی
٦. تشکیلات سازمانهای امنیتی اروپای شرقی
٧. اقتصاد شوروی
٨. چین و خاورمیانه
٩. کشمکش اعراب و اسرائیل و اثر آن در خاورمیانه
١٠ . روانشناسی عملی از نقطه نظر اداره منابع
١١ . شگرد کار سرویسهای اطلاعاتی بلوک کمونیست
١٢ . مارکسیسم به عنوان عامل اساسی ایدئولوژیک جنبشهای چپ در جهان
١٣ . استدلال سازمانهای تروریستی برای عملیات خرابکاری 
١٤ . سازمانهای تروریستی بین المللی ٬ طبقه بندی و فعالیتهای مربوط به آنها
١٥ . پوشش اساسی
١٦ . سرویسهای اطلاعاتی اعراب
١٧ . وسایل تکنیکی مورد استفاده خصم (مخصوصاً وسایل پوششی). 
از آنجا که سازمان موساد از اهمیت و تأثیرگذاری آموزش در ساواک در راستای
اهداف خود آگاه بود ٬ سعی داشت تا در هر موقعیتی آمادگی لازم را برای برگزاری
دوره های آموزشی کارکنان ساواک ٬ چه در ایران و چه در اسرائیل ٬ ابراز کند. در یکی از
گزارشهای ساواک در این باره آمده است:
سران پلیس ایران با آباابان ... چنانچه ساواک تمایل داشته باشد ٬ سرویس اسرائیل آماده است امکانات آموزشی خودرادر اختیار ساواک بگذارد ودراین زمینه پیشنهاد می شود یا کارمندان ساواک برای طی دوره به کشور اسرائیل اعزام گردند یا سرویس اسرائیل ٬ استاد متخصص برای دوره های آموزشی کوتاه مدت یا آموزش عملی هنگام کار برای مدت طولانی به تهران اعزام دارد... .
در ادامه گزارش ٬ اداره کل آموزش ساواک پیشنهاد خود را درباره آمادگی موساد ٬ چنین طرح کرده است:
نظر به اینکه همکاریهای آموزشی سرویس اسرائیل با ساواک همواره مؤثر و مفید بوده است ٬ لذا پیشنهاد می شود در آینده ٬ با توجه به ماهیت موضوع آموزش ٬ در مواقع لزوم از هر دو روش اعزام کارمندان ساواک به کشور اسرائیل و استاد متخصص از سرویس اسرائیل به تهران استفاده شود. البته اعزام یک کارمند کارشناسی آموزشی ساواک به کشور اسرائیل برای مدت نسبتاً طولانی به منظور حفظ استمرار همکاریهای آموزشی ٬ اخذ جزئیات و بالابردن سطح تخصص که طی این مدت به کارشناسان درجه یک آموزشی تبدیل گردد ٬ میتواند از اولویت خاصی برخوردار باشد . 
ساواک امکانات قابل توجهی را در اختیار کارشناسان اسرائیلی ٬ که برای آموزش به تهران اعزام میشدند ٬ قرار میداد و حتی آمادگی پذیرایی خانوادههای آنان را نیز داشت. به عنوان نمونه ٬ درباره یکی از کارشناسان خط شناسی به نام هگاگ در یکی از ١٣٤٩ ) چنین آمده است: /٧/٧) اسناد ساواک به تاریخ ٣٠ سپتامبر ١٩٧٠
لازم Hagag ... ما علاقه مندیم در صورتی که برای شما امکان داشته باشد و آقای بدانند ٬ مدت اقامت ایشان برای شش ماه تا یک سال ادامه یابد. همچنین ٬ خوشوقت می شویم در صورت تمایل ٬ ایشان با خانواده خود به ایران مسافرت نموده و در اینجا اقامت نمایند. همان طوری که اطلاع دارید ٬ سرویس ما آماده است در تهران را به عهده بگیرد. این هزینه ها شامل منزل ٬ آشپز ٬ Hagag کلیه مخارج آقای اتومبیل ٬ راننده و هرگونه وسایل لازم دیگری می باشد. کلیه هزینه خانواده ایشان نیز به عهده سرویس ما خواهد بود . آموزشهایی که اسرائیلیها به ایرانیها می دادند ٬ تقریباً مسیر مشخصی را طی می کرد. با توجه به اسناد ساواک ٬ می توان شیوه و نحوه عملکرد سازمان اطلاعاتی اسرائیل در ایران را به شکلی مستدل و طبقه بندی شده تعیین و خلاصه کرد. ارتباطات آموزشی ایران و اسرائیل به طور عمده از چهار مرحله تشکیل می شد که عبارت بودند از:
١. شناسایی نیازها: در این مرحله ٬ نیروهای اسرائیلی با توسل به اطلاعات و عملیات آشکار و پنهان خویش ٬ نیازها و کاستیهای اطلاعاتی ایران را شناسایی می کردند؛
٢. تطمیع: اسرائیل پس از شناخت نیازمندیهای ایران ٬ اطلاعات مبالغه آمیزی درباره
امکانات خود به رؤسای ساواک منتقل می کرد؛
٣. آموزش ناکافی: رؤسای ساواک ٬ پس از آنکه احساس می کردند نیاز آنها به وسیله اسرائیلی ها برآورده می شود ٬ افرادی را به منظور آموزش به اسرائیل اعزام و یا استادانی را از اسرائیل دعوت می کردند. کارشناسان و مستشاران اسرائیلی ٬ طی یک دوره فشرده و کوتاه مدت ٬ فقط برخی نکات را به شاگردان خود منتقل می کردند. در این مرحله اسرائیلیها سعی می کردند اشتیاق و عطش آموزشیاران ساواک را در این باره بیش از پیش تشدید کنند. شیوه مزبور بر این پایه استوار و متداول است که می گویند دو گروه به خرید و دریافت اطلاعات بیشتر ٬ احساس نیاز نمی کنند. گروه اول آنهایی هستند که از مقوله مورد نظر هیچ نمی دانند؛ و گروه دوم افرادی هستند که در زمینه موردنظر اطلاعات کافی دارند. از سوی دیگر ٬ گروهی که اطلاعات ناقصی در یک زمینه دارند ٬ شور و شوق وافری برای کسب آن معلومات از خود نشان می دهند. لذا برای فروش اطلاعات باید مقداری از اطلاعات را به رایگان و با سهولت در اختیار متقاضی قرار داد؛
٤. مرحله نهایی: در این مرحله ٬ متقاضی خواهان آموزش بود. لذا اسرائیل با شرایط مطلوب و دریافت هزینه بیشتری اقدام به آموزش می کرد.
مراحل چهارگانه فوق در بسیاری از موارد مشابه درخواست آموزش ٬ صادق است. سازمان اطلاعاتی اسرائیل با این روند توانست دوره های مختلف آموزشی را برای نیروهای ساواک برگزار کند و حتی برخی معتقدند که مأموران موساد فنون شکنجه را نیز به پرسنل ساواک تعلیم دادند. در همین زمینه ٬ گازیوروسکی در کتاب روابط خارجی آمریکا و شاه می نویسد:
عموماً برآن اند که مأموران اطلاعاتی اسرائیل فنون شکنجه را به پرسنل ساواک می آموختند و به آنها در بازجویی زندانیان کمک می کردند. با اینکه شواهد مطمئنی در این باره ندیده ام ٬ بسیاری از مأمورین بازنشسته سیا که درباره روابط اطلاعاتی ایران و اسرائیل در این دوره اطلاع داشتند ٬ روی هم رفته آن را رابطه ای بدون ممنوعیت توصیف کردند که نشان می دهد معتقدند چنین فعالیتهایی احتمالاً انجام شده است . 
بدین ترتیب ٬ آموزشهای مورد نیاز ساواک در ابعاد مختلف از جمله آموزش بازجویی ٬ ضدجاسوسی ٬ ضدبراندازی ٬ ارتباطات جاسوسی و آموزش رؤسای نمایندگی ساواک در خارج از کشور به وسیله استادان و کارشناسان برجسته موساد و با استفاده از جزوه ها ٬ کتابها و فیلمهای آموزشی ٬ و زیرنظر مؤثر ارتشبد حسین فردوست ٬ به پرسنل ساواک تعلیم داده شد.
٤. تقویت ساواک از طریق تجهیزات و وسایل کمک آموزشی موساد ساواک بسیاری از وسایل مورد نیاز خود را در امر جاسوسی و کسب اطلاعات از اسرائیل خریداری می کرد که از جمله می توان به مواردی از قبیل ضبط صوتهای ویژه جاسوسی ٬ مرکب نامرئی ٬ دستگاههای اشعه ایکس و... اشاره کرد. در کمیته اطلاعاتی مشترک ایران و اسرائیل به تاریخ ٬١٣٣٩ که در سالهای اولیه تأسیس ساواک تشکیل شده بود ٬ توافق شد که سرویس اسرائیل برای تکمیل وسایل ارتباطی مأموران سرویس ایران هر گونه وسایل از قبیل بیسیم ٬ مرکب نامرئی ٬ وسایل عکاسی و مخفی کردن پیام و... را در اختیار سرویس ایران بگذارد و طرز استفاده آنها را نیز تعلیم دهد. بر مبنای این توافق سرویس ایران می بایست صورت نیازمندیهای خود را تهیه کند و به سرویس اسرائیل بدهد. 
دستگاه فرستنده با فرمان دور ٬ از دیگر وسایل فنی موردنظر ساواک بود که به کمک موساد از آمریکا خریداری کرد. ساعدی ٬ مدیرکل اداره پنجم ساواک ٬ در نامه شماره ٥١ به مدیریت کل اداره هشتم ساواک درباره ویژگیهای دستگاه و دستور خرید و امور مربوط به آن چنین گزارش داده است:
سرکار سرهنگ کیخا حسب الامر آن مدیریت کل با نماینده دوستان زیتون[ اسرائیل] در مورد فرستنده با فرمان دور مذاکره نمود و ... ارزش آن در حدود ١١٠٠٠ دلار می باشد... دستور خرید به نمایندگی ساواک در آمریکا داده شد و چون از نظر طبقه بندی ٬ خروج آن و تعدادی از سایر اقلام سفارش شده از کشور آمریکا مستلزم کسب اجازه از دولت آمریکا بود ٬ در این مورد اقدامات لازم به عمل آمد و به زودی تحویل خواهد شد... چنانچه آن مدیریت کل صلاح می دانند ٬ از آن طریق با نماینده سرویس دوستان زیتون مذاکره شود؛ مایل هستند یک نمونه از فرستنده موردنظر را به عنوان  تخصص شیمی و عکاسی و کاربرد این تخصصها و مواد در ساواک ٬ از موساد خواسته شود تا ضمن اعلام قیمت ٬ نحوه خرید ٬ در اختیار گذاردن دستورهای استفاده و ترتیب آموزش (در اسرائیل یا تهران) در مورد نحوه بهره برداری از وسایل مذکور و نیز نسبت به تجهیز یک دستگاه وانت مجهز به وسایل عکسبرداری پنهانی برای مراقبت ثابت به وسیله کارشناسان سرویس اسرائیل در تهران با اعلام هزینه تمام شده و ترتیب آموزش برای بهره برداری از آن ٬ اقدام مقتضی به عمل آید. همچنین ٬ کارشناسان اداره کل پنجم برای رفع مشکلات فنی خود ٬ به ویژه درباره استفاده از وسایلی که از اسرائیل خریداری می کردند ٬ از کارشناسان اسرائیل کمک می گرفتند. 
از اسرائیل در اواخر سال ٬١٣٥٣ ساواک برای خرید و تهیه تعدادی دستگاه اشعه x اقدام کرد. مدیرکل اداره ششم ساواک طی نامه ای به ریاست سازمان نوشت:
در نظر است پنج دستگاه اشعه x ثابت با قدرت ١٦٠ کیلو وات با ملحقات مربوطه (طبق نمونه ای که قبلاً در استادیوم آریامهر تحویل شد) از طریق دوستان زیتون [ اسرائیل] تهیه گردد. خواهشمند است دستور فرمایید از آن طریق به روابط دوستان مذکور ابلاغ نمایند در مورد تهیه و تحویل دستگاههای منظور ٬ اقدام و نتیجه را اعلام دارند . 
علاوه بر این ٬ موساد وسایل کمک آموزشی مانند فیلمهای حرفه ای و آموزشی و کتابها و مدارک آموزشی را در اختیار ساواک قرار می داد. در این ارتباط در گزارش ساواک آمده است:
در پاسخ به درخواست نماینده اداره کل آموزش ساواک ٬ مبنی بر دریافت فیلمهای حرفه ای (آموزشی) از سرویس اسرائیل ٬ اظهار شد: با توجه به اینکه سرویس اسرائیل این قبیل فیلمها را رأساً تهیه نمی کند و از سایر سرویسهای همکار دریافت می نماید ٬ از این نظر دچار محدودیت می باشد. لکن آماده است فهرست موضوع [ :موضوعی] فیلمهای مورد استفاده در آن سرویس را در اختیار ساواک بگذارد.
[ همچنین] در پاسخ درخواست نماینده اداره کل آموزش ساواک مبنی بر دریافت کتب و مدارک آموزشی از اسرائیل اظهار شد: با توجه به اینکه کلیه مدارک آموزشی سرویس اسرائیل به زبان عبری بوده و ارسال آن به ساواک مستلزم ترجمه[ است] و آن هم به زمان زیادی نیاز دارد ٬ لذا پیشنهاد می شود در هر دوره آموزشی که در آینده با همکاری دو سرویس تشکیل می شود ٬ با توجه به موضوع و استفاده از نتایج بحث و تبادل نظر ٬ مدارک آموزشی لازم برای استفاده آتی آنها تهیه گردد . 
مقامات اسرائیلی همواره سعی داشتند از فرصتهای به دست آمده در جهت اعزام استاد یا کارشناس به تهران و یا کشاندن کارمندان ساواک به اسرائیل ٬ نهایت استفاده را ببرند. مثلاً ٬ ساواک در زمینه فراگیری زبان عبری با معاون سرویس اسرائیل برای اعزام چند نفر از کارکنان خود به اسرائیل وارد مذاکره شد.
برخی اوقات هم ٬ اسرائیلیها تحت پوشش نصب ٬ راه اندازی و تعمیر تجهیزات ٬کارشناسان خود را به ایران اعزام می کردند و برای این منظور از دادن آموزش کافی به نیروهای اعزامی به اسرائیل خودداری می کردند. به عنوان نمونه ٬ می توان از خرید دستگاه های اشعه ایکس از اسرائیل یاد کرد. 
درباره نحوه ارسال دستگاه مطالبی را به شرح زیر اظهار داشت:
دستگاههای سفارشی اشعه ایکس در کشور اسرائیل آماده تحویل است؛ ولی به علت حساس بودن آنها لازم است به نکات زیر پاسخ داده شود تا بتوان آنها را به تهران حمل نمود:
آیا مایل اید یک نفر از کارشناسان ساواک دستگاهها را از ابتدا در اسرائیل تحویل گرفته و با جزئیات کار آنها با ر اهنمایی کارشناسان اسرائیلی آشنا شود و بعد از بسته بندی دقیق ٬ آنها را به وسیله هواپیما به تهران حمل و مجدداً آنها را آزمایش نماید تا چنانچه خسارتی نیز به هنگام حمل و نقل هوایی آنها وارد شود ٬ از محل بیمه دستگاههای مورد نظر ٬ خسارت وارده مطالبه شود؟
آیا مایل اید دستگاههای مورد نظر از طریق پیک اسرائیل وارد تهران شود ٬ یا با نام ساواک و از طریق دیگر؟
آیا مایل اید برای حفاظت دستگاهها شخصی را همراه آنها اعزام دارید؟
آیا برای کارکردن با این دستگاهها ٬ که فوق العاده حساس و توأم با خطر است ٬ فرد واجد شرایط و تخصص لازم را در نظر گرفته اید؟
با توجه به سؤالات ٬ متمنی است دستور فرمایند پاسخ مقتضی آنها تهیه و به این حوزه اعلام گردد تا در اختیار رابط گذاشته شود . 
ثابتی ٬ مدیرکل اداره سوم ٬ در نامه ای ٬ با اشاره به این نکته بدیهی که نبودن کارشناس داخلی ٬ مشکل آفرین است و هر بار تعمیر و تنظیم دستگاههای خریداری شده موجب اتلاف وقت و هزینه است ٬ خواستار ارسال نیرو به اسرائیل با هدف گذراندن دوره خاص در این زمینه شد:
از آنجا که قبول سفارش و در ضمن تعمیر دستگاههای سفارشی و تعمیر دو دستگاه اشعه ایکس موجود با متخصصین فنی اداره کل پنجم می باشد ٬ در این مورد اصلح است که مطابق پیشنهاد سرویس کشور اسرائیل عمل شده و دو نفر از متخصصین اداره کل پنجم که قبلاً نیز دوره هایی را در مورد طرز کار دستگاههای اشعه ایکس در کشور اسرائیل طی نموده اند (آقایان مهندس قجه وند و میهن دار) به کشور اسرائیل ٬ اعزام[ شوند] تا آموزشهای لازم را در مورد مونتاژ و تنظیم و تعمیر دستگاههای مذکور فرا گیرند. در غیر این صورت ٬ همواره مشکل تنظیم و تعمیر دستگاههای سفارشی وجود داشته و برای هر نوبت تنظیم یا تعمیر می بایستی مبالغی بابت درخواست و اعزام متخصص اسرائیل هزینه گردد . 
با آنکه نامه مدیرکل اداره سوم ساواک ٬ به آموزش قبلی دو نفر از متخصصان ساواک در مورد دستگاه اشعه ایکس در اسرائیل اشاره دارد ٬ اما به لحاظ نقص این آموزشها مقامات ساواک به ناچار آنها را دوباره برای تکمیل آموزش به اسرائیل اعزام کردند. البته رؤسای سرویس اطلاعاتی اسرائیل به این هم اکتفا نکردند و در نامه های بعدی از پیشنهاد اولیه خود مبنی بر اعزام کارشناس ساواک برای فراگیری تخصص لازم به اسرائیل صرفنظر کرده و پیشنهاد اعزام مشاوران و کارشناسان اسرائیلی را همزمان با
ارسال دستگاه اشعه ایکس ٬ به تهران ارائه کردند که سرانجام به جهت وابستگی ساواک به آنها ٬ رؤسای ساواک به خواسته اسرائیلیها تن دادند. علاوه بر این ٬ برخی اوقات وسایل فروخته شده با نقص و یا عدم ارسال قطعات اصلی همراه بود. همین مورد دستگاه اشعه ایکس بهترین شاهد این مدعاست؛ زیرا حتی تا پس از گذشت دو سال از خرید آن ٬ موساد در مورد ارسال برخی از قطعات آن بی اعتنایی نشان می داد. مطالب زیر بیان کننده این واقعیت است:
به عرض می رساند: با آقای ماهان ٬ رابط سرویس اسرائیل ملاقات[ کرده] و نکات زیر مطرح گردید: به اطلاع رابط رسانیده شده که ساواک به هنگام برگزاری بازیهای آسیایی ( ١٣٥٣ ) دو دستگاه اشعه ایکس از اسرائیل خریداری نمود که پس از تحویل دستگاهها ٬ سرویس اسرائیل موافقت نموده بود که دستگاههای اندازهگیری اشعه ایکس را تهیه و تحویل دهند که هنوز در این مورد اقدامی به عمل نیامده و دستگاههای مورد بحث ٬[ مورد] نیاز ساواک است . 
با توجه به نمونه ذکر شده ٬ روشن است که اسرائیلیها ٬ علاوه بر اهداف پنهان خود ٬ از تقویت ساواک به وسیله تجهیزات و وسایل کمک آموزشی ٬ گاهی با آموزش ناکافی به کارمندان ساواک و متقاعد ساختن آنها به آموزشهای تکمیلی و یا عدم ارسال قطعات اصلی ٬ ایرانیها را متحمل هزینه های سنگینی می کردند که سود سرشار آن نصیب سرویس اطلاعات اسرائیل و کارشناسان آن می شد.
٥. برگزاری کنفرانس و سمینار
الف) سمینار سه جانبه سرویس امنیت ملی ترکیه ٬ موساد و ساواک در چارچوب طرح میثاقِ حاشیه ای بن گوریون ٬ نخست وزیر اسرائیل ٬ و تمایل مقامات ایران و ترکیه و ضرورت مبادلات اطلاعاتی درباره تحولات منطقه ٬ تشکیلات میان ساواک ٬ موساد و « ترایدنت » یا « نیزه سه سر » اطلاعاتی سه جانبه ای با عنوان سازمان سرویس امنیت ملی ترکیه تأسیس شد. در جلسات این سازمان ٬ رؤسای سرویسهای امنیتی کشورهای یادشده شرکت کرده و به طور عمده راجع به موضوعاتی چون کشورهای عربی ٬ سازمانهای فلسطینی ٬ اتحاد شوروی ٬ ارمنیها و کردها به بحث و تبادل اطلاعات می پرداختند و تصمیمات لازم را با توجه به منافع منطقه ای خود اتخاذ می کردند. در یکی از اسناد سفارت آمریکا در ایران ٬ در مورد سازمان مذکور و نوع همکاری آنها چنین آمده است:
... در اواخر ٬١٩٥٨ یک سازمان روابط وابسته رسمی سه جانبه شامل موساد ٬ و سازمان اطلاعات و امنیت ایران (ساواک) ٬ ( TNSS) سرویس امنیت ملی ترکیه نامیده شد. بر اساس توافقات ٬ این سازمان « نیزه سه سر » تشکیل شد که این سازمان چیزی علاوه بر تداوم مبادلات اطلاعاتی ٬ جلساتی نیز هر نیم سال در سطح رؤسای سرویسها داشته است. مبانی کلی اصل توافق با ترکها ٬ علاوه بر تصویب قانونی روابط وابسته بین دو کشور اسرائیل و ترکیه ٬ تأکید نموده است که موساد اطلاعاتی
از فعالیتهای عمال شوروی در ترکیه و کسانی که علیه ترکیه در سراسر خاورمیانه عمل می کنند ٬ در اختیار سرویس ترکیه قرار دهد. در مقابل ٬ ترکها موافقت نمودند که هرگونه اطلاعات از مقاصد کشورهای عربی را ٬ که بر امنیت اسرائیل اثری دارد ٬ در اختیار اسرائیل بگذارند. در ضمن ٬ ترکیه فعالیتها و مشخصات عمال مصری[ را] ٬ که علیه اسرائیل فعالیت می کنند ٬ در اختیار آنها قرار دهد. همچنین سرویس اسرائیل تعلیمات تکنیکی و ضدجاسوسی ترکها را به عهده گرفته است . 
معمولاً اختلاف و عدم توافق در جلسات سه جانبه کمتر پیش می آمد و هر گاه اختلافی بروز می کرد ٬ ریشه در مسائل منطقه ای داشت. به عنوان مثال ٬ ترکها مناطق کردنشین را جزء لاینفک کوههای ترکیه می دانستند. بنابراین ٬ از کمکهای که از سوی ایران و اسرائیل به آنان می شد خشنود نبودند. ایرانیها نیز به خاطر روابط نزدیک خود با ارمنستان ٬ از اذیت و آزار ترکیه به آنان شاکی بودند. به طور کلی ٬ اگرچه ترکها عضو اجلاس سه جانبه محسوب می شدند ٬ اما نقش آنها در جلسات به دلیل دوری و برکناری ترکها از مشکلات امنیتی مبتلا به ایران و اسرائیل چندان تعیین کننده نبود.
از سوی دیگر ٬ با آنکه ترایدنت تا اندازه ای نسخه بدل نقشی بود که کمیته ضد براندازی سنتو ایفا می کرد ٬ برای اعضایش این مزیت را داشت که مرکزی فراهم می آورد که آمریکا و انگلیس و پاکستان از آن کنار بروند. به همین نحو بیشتر همکاریهای بین سرویسهای اطلاعاتی ایران و اسرائیل بیرون از ترایدنت انجام می شد تا ترکیه از آن برکنار بماند.
اجلاس سه جانبه از دو کمیته کاری و یک شورا تشکیل می شد. کمیته امنیت در مورد مسائل مربوط به امنیت داخلی ٬ از طریق جاسوسی و ضد جاسوسی عمل می کرد. در این کمیته ٬ اسرائیل به همراه ترکیه و ایران در کشف تکنیکهای جدید کسب اطلاعات مشارکت داشت. کمیته اطلاعات موظف به جمع آوری چیزهایی بود که در زبان معمولی اطلاعاتی به آن اطلاعات مثبت گفته می شود. این اطلاعات بیشتر مربوط به کشورهای عربی و کشورهای تندرو آفریقایی بود. شورا نیز متشکل از یک هیئت سیاستگذاری از  سران سه سرویس اطلاعاتی بود.
به طور کلی ٬ این کنفرانسها هر شش ماه یک بار در یکی از کشورهای متبوع سرویسهای اطلاعاتی تشکیل می شد و دستیابی به نتیجه ای مشخص را در نظر نداشت؛
بلکه هدف از تشکیل آن صرفاً تبادل اطلاعات و حفظ ارتباط بین سازمانهای اطلاعاتی طرفهای کنفرانس بود. در فاصله زمانی میان کنفرانسهای سه جانبه ٬ سمینارهای سه جانبه با شرکت سرویسهای اطلاعاتی مذکور برای بررسی موضوعات مورد علاقه برگزار می شد. در هر سمینار که به ترتیب در یکی از کشورها تشکیل می شد ٬ سرویس میزبان قبل از سمینار چند موضوع را پیشنهاد می کرد که پس از اتفاق نظر دو سرویس دیگر ٬ یکی از آنها برای بحث در سمینار سه جانبه انتخاب می شد.